Als in Nederland de klok een uur teruggaat en het om half vijf al donker is, begint bij mij het aftellen. Niet naar de feestdagen, maar naar de maanden waarin ik mijn laptop openklap met de zon op mijn gezicht. Want hoe gek het misschien klinkt: de winter is voor mij het fijnste seizoen om vanuit Italië te werken. De hitte is weg, de toeristen zijn naar huis, en Italië wordt weer van de Italianen.
Overwinteren in Italië roept bij veel mensen het beeld op van gepensioneerden met een camper aan de kust. Maar als remote worker overwinter je anders. Naast dat fijne winterzonnetje ben ik ook vooral op zoek naar een plek met een stabiele internetverbinding en een omgeving waar je na werktijd nog iets kunt beleven. In deze blog deel ik waar het in de winter écht fijn werken is, waar je op moet letten (spoiler: de kou zit vaak binnen, niet buiten) en hoe lang je eigenlijk mag blijven.
Waarom de winter het beste seizoen is voor een workation
In de zomer is Italië op z’n mooist op je foto’s, maar niet per se achter je laptop. Dertig graden en meer is in het zuiden geen uitzondering, accommodaties zijn duur en volgeboekt, en op de populaire plekken is het druk. Van november tot en met maart is dat anders. Je betaalt voor accommodaties doorgaans minder dan in het hoogseizoen, je hebt de pleinen en stranden bijna voor jezelf en je komt makkelijker in contact met de mensen die er echt wonen.
Bij mijn vaste barretje in Salerno merk ik dat elk jaar weer. In de zomer is het een komen en gaan van toeristen, in de winter zitten er dezelfde gezichten aan de toog. Na een paar weken weten ze hoe ik mijn koffie drink en vragen ze hoe het met mijn werk gaat. Dat soort kleine momenten maken een lang verblijf zoveel waardevoller dan een week vakantie.
En dan het licht. Hoe zuidelijker je zit, hoe langer de winterdagen. Rond de kortste dag heb je in Salerno ruim anderhalf uur meer daglicht dan in Amsterdam, en op Sicilië bijna twee uur. Die winst zit vooral in de ochtend. In Amsterdam komt de zon dan pas rond kwart voor negen op, in Salerno al rond kwart over zeven. ’s Avonds scheelt het weinig: ook in Zuid-Italië is het rond half vijf, vijf uur donker. Voor mij betekent dat vroeg beginnen, mijn eerste werkuren in het ochtendlicht en tussen de middag even naar buiten, in plaats van wachten tot na werktijd.
Hoe warm is het in de winter in Italië?
Ook in Italië kan het koud zijn. Wie in januari naar Milaan of Turijn gaat, zit gewoon rond het vriespunt. Het verschil tussen noord en zuid is groot. Dit zijn de gemiddelde temperaturen in januari, overdag en ’s nachts:
- Catania (Sicilië): 16 °C overdag, 5 °C ’s nachts
- Palermo (Sicilië): 15 °C / 9 °C
- Cagliari (Sardinië): 14 °C / 6 °C
- Napels (Campanië): 13 °C / 4 °C
- Bari (Puglia): 13 °C / 5 °C
- Lecce (Puglia): 13 °C / 4 °C
- Rome (Lazio): 13 °C / 2 °C
- Florence (Toscane): 11 °C / 2 °C
- Milaan (Lombardije): 6 °C / -1 °C
Op een zonnige januaridag in Salerno lunch ik regelmatig buiten in de zon, met mijn jas over de stoel. Maar zodra de zon achter de bergen verdwijnt, koelt het snel af. Neem dus zeker een warme trui mee, ook als je naar het zuiden gaat.
De kou die niemand je vertelt: binnen
Dit is misschien wel de belangrijkste tip van deze hele blog. In Italië is het in de winter buiten vaak aangenamer dan binnen. Huizen in het zuiden zijn gebouwd om koel te blijven in de zomer: stenen vloeren, hoge plafonds, dikke muren en vaak nauwelijks isolatie. Heerlijk in augustus, minder fijn als je in januari acht uur achter je laptop zit.
Daar komt bij dat Italië per klimaatzone regelt wanneer en hoe lang de verwarming aan mag. Het land is verdeeld in zes zones, van A (het warmst) tot F (het koudst). Voor het seizoen 2026/2027 ziet dat er zo uit:
- Zone B (o.a. Palermo, Catania): 1 december t/m 31 maart, maximaal 8 uur per dag
- Zone C (o.a. Napels, Salerno, Bari, Lecce): 15 november t/m 31 maart, maximaal 10 uur per dag
- Zone D (o.a. Rome, Florence): 1 november t/m 15 april, maximaal 12 uur per dag
- Zone E (o.a. Milaan, Bologna, Turijn): 15 oktober t/m 15 april, maximaal 14 uur per dag
De verwarming mag alleen tussen 5.00 en 23.00 uur aan, en de richtlijn voor woningen en kantoren is maximaal 20 °C (met 2 graden marge). Gemeenten kunnen bij koud weer uitzonderingen maken, en in de praktijk hebben veel woningen een eigen systeem, zoals een airco met verwarmingsfunctie.
Vraag bij het boeken altijd hoe de accommodatie verwarmd wordt. Is er centrale verwarming, een airco die ook kan verwarmen of een kachel? Zijn de ramen dubbel glas? Het klinkt als een detail, maar het bepaalt of je een fijne werkmaand hebt of de hele dag met een deken om je schouders zit. Ik werk in de winter daarom ook graag in een barretje of coworking: daar is het warm, er is koffie en je bent onder de mensen.
De beste plekken om te overwinteren als remote worker
Sicilië: de meeste zon
Wil je het warmst zitten, dan kom je uit op Sicilië. Palermo is een rauwe, levendige stad met markten, streetfood en een groeiende groep internationale bewoners. Catania, aan de voet van de Etna, is iets kleiner en studentikozer. Beide steden hebben een luchthaven met directe vluchten naar Nederland, al vliegen er in de winter vaak minder carriers dan in de zomer.
Campanië: mijn eigen basis
Ik overwinter zelf in Salerno, en daar heb ik bewust voor gekozen. De stad leeft het hele jaar door, ook als de Amalfikust ernaast grotendeels in winterslaap is. Veel hotels en restaurants aan de kust sluiten in het laagseizoen, zo tussen 1 november en 1 april. Dus wil je in de winter aan de Amalfikust verblijven, kies dan voor een plek waar ook Italianen wonen. Vanuit Salerno ben je met de trein snel in Napels, en met twee luchthavens in de buurt vind ik altijd wel een vlucht naar huis. Daarnaast ben ik aangesloten bij een actieve digital nomad community en zij organiseren regelmatig meetups, van coworking-dagen tot een aperitivo, ook in de winter!
Puglia: rust en ruimte
Puglia is in de zomer een van de populairste regio’s van Italië, maar in de winter wordt het stil. Kies je voor een stad als Lecce of Bari, dan heb je alle voorzieningen, studentenleven en goede treinverbindingen. Kleinere plaatsjes aan de kust kunnen in de winter juist wat uitgestorven aanvoelen. Ideaal als je wilt focussen, minder als je behoefte hebt aan gezelschap. Het fijne van Puglia: het is compact, dus je bent in een paar uur overal.
Sardinië: voor wie het stil wil
Cagliari is een fijne, overzichtelijke stad met een mild winterklimaat. Daarbuiten is Sardinië in de winter erg rustig: veel toeristische plekken zijn dicht en de verbindingen zijn beperkter. Perfect voor een maand diep werk, minder voor wie wil rondreizen. Deze accommodatie is hiervoor een tip: https://workingremotely.nl/accommodaties/casa-sardinia-italie/
Rome en Florence: cultuur in plaats van zon
Ben je minder op zoek naar warmte en meer naar cultuur, dan zijn Rome en Florence in de winter een cadeautje. Het is kouder, maar de musea zijn rustiger en de rijen korter. Bovendien vind je hier meer coworking spaces dan in het zuiden.
Hoe lang mag je blijven?
Goed nieuws voor Nederlanders en Belgen: als EU-burger heb je geen visum nodig en geldt de 90/180-dagenregel van Schengen niet voor jou. Die regel is bedoeld voor mensen van buiten de EU. Je mag de eerste drie maanden in Italië verblijven zonder je ergens te melden. Blijf je langer, dan kan inschrijving bij de gemeente (de comune) verplicht worden. Welke documenten je dan nodig hebt, hangt af van je situatie. Vraag het daarom vooraf na bij de comune waar je gaat verblijven.
Let op: hoe lang je in Italië verblijft, kan ook gevolgen hebben voor je belasting, je zorgverzekering en je inschrijving in Nederland. Dat verschilt per persoon. Check dit altijd bij een adviseur of een officiële bron, zoals de Belastingdienst of de Italiaanse comune, voordat je een lang verblijf plant.
Werken in de winter: zo houd je het praktisch
Overwinteren is iets anders dan een week weg. Een paar dingen die mij helpen:
- Neem je eigen internet mee. Ik werk altijd met een mobiele wifi-pocket met Italiaanse simkaart (ik betaal zo’n 25 euro per maand). Zo ben ik niet afhankelijk van de wifi van de accommodatie of het café.
- Vraag naar verwarming en isolatie voordat je boekt, en vraag om een foto van de werkplek.
- Boek langer, betaal minder. Veel accommodaties geven in het laagseizoen korting op een verblijf van een maand of langer. Vragen kost niets.
- Check openingstijden en dienstregelingen. In de winter rijden sommige bussen en veerboten minder vaak en zijn strandtenten en kustrestaurants dicht.
- Bouw een ritme op. Vroeg beginnen, buiten lunchen in de middagzon en je laptop dicht als het licht verdwijnt. Mijn dag eindigt het liefst met een wandeling naar zee en een aperitivo met vrienden.
De Italiaanse winter heeft z’n eigen ritme
Wat ik misschien nog wel het mooist vind aan overwinteren: je maakt een ander Italië mee. In december lopen de straten vol kerstverlichting en staan er kerststalletjes, de presepi, die in Campanië een traditie op zich zijn. Op 6 januari komt de Befana, de goede heks die snoep brengt, en sluit Italië de feestdagen af. Daarna wordt het stil, op een goede manier. De stad is wordt weer helemaal van jezelf en de mensen die er wonen. Ik kan echt enorm genieten van de rust die terugkeert.
Voor mij voelt de winter in Italië niet als werken op reis, maar als gewoon leven, alleen met meer zon, beter eten en een langere lunch dan in Nederland. Twijfel je nog of het iets voor je is? Lees ook mijn blog over waarom Italië hét land is voor een workation.
Meer inspiratie voor workation bestemmingen in Europa
Op reis in Albanië: 18 tips voor het noorden, Tirana en de zuidkust
